|
Sommige mensen krijgen hoofdpijn na het
drinken van (meestal rode) wijn ook in "normale" hoeveelheden. In sommige
gevallen duikt de hoofdpijnaanval al na enkele minuten op. Deze hoofdpijn heeft
echter niets te maken met de prijs en de daarmee verbonden kwaliteit van de
wijn. De oorzaak moet waarschijnlijk gezocht worden in een combinatie van
verschillende stoffen in de wijn die bovendien elkaars effect versterken.
In
tegenstelling tot wat vele mensen denken, wordt de hoofdpijn niet
veroorzaakt door het sulfiet dat bij het maken van wijn onmisbaar is. Op de
druiven waaruit men de wijn maakt bevinden zich immers een heleboel bacteriën.
Sulfiet remt de activiteit van deze bacteriën af en heeft daardoor een
ontsmettende werking. Dat men van sulfiet hoofdpin zou krijgen is zeer
onwaarschijnlijk omdat dit dan ook zou moeten gebeuren na het eten van ander
produkten waarin sulfiet verwerkt wordt, bv. in vleeswaren.
Nog een
andere misvatting is dat de hoofdpijn het gevolg is van een allergische
reactie op schimmels, gisten of eiwitresten in de wijn. Allergische reacties op
stoffen in wijn zijn inderdaad mogelijk, maar deze veroorzaken geen hoofdpijn.
De verdenking dat resten van onkruid- of insektenverdelgers de hoofdpijn
veroorzaken, is eveneens twijfelachtig. Hun concentratie in de wijn is daarvoor
veel te laag.
Hoofdpijn gaat meestal gepaard met een samentrekking of
uitzetting van de bloedvaten in en rond de schedel. Deze samentrekking of
uitzetting veroorzaakt een prikkeling van de zenuwuiteinden op die bloedvaten en
waarschijnlijk is dit verantwoordelijk voor de hoofdpijn.
In wijn treft
men vier soorten stoffen aan, waarvan men weet dat ze een invloed hebben
op deze bloedvaten, nl. alcohol, foezelalcoholen, aminen en flavanoïde fenolen.
• Van alcohol is de vaatverwijdende invloed reeds lang bekend. Alcohol
op zich is daardoor reeds voldoende om hoofdpijn uit te lokken.
• De
foezelalcoholen zijn verantwoordelijk voor de kater na een overmatig
alcoholverbruik, wat onmiddellijk bewijst dat zij voor hoofdpijn kunnen zorgen.
Deze soort alcoholen wordt langzamer opgenomen en veel trager verwerkt dan
gewone alcohol (de ethanol), waardoor ze zeer lang in het lichaam blijven.
•
Aminen zijn een groep van stoffen waarvan men weet dat ze ook verschijnselen als
misselijkheid, hartkloppingen, transpiratie, blozen en bloeddrukverhoging kunnen
veroorzaken. De werking van aminen wordt bovendien versterkt onder de
aanwezigheid van alcohol.
De hoeveelheid aminen in wijn kan aanzienlijk
verschillen en is onder meer afhankelijk van het soort druiven en zorgvuldigheid
waarmee de wijn gemaakt wordt (hygiëne, ontsmetting van de druiven met sulfiet,
gistingstemperatuur, zuiverheid van de fusten, enz.).
Een gekend amine is
histamine, een stof die onder meer bij allergische reacties vrijgezet wordt.
De histamineconcentratie in rode wijn bedraagt ong. 5,5 tot 10,5 mg per liter en
in witte wijn 3,5 tot 5,5 mg per liter. Voor een aantoonbare reactie van het
lichaam is bij een volwassenen van 75 kg ong. 70 tot 100 mg histamine nodig. Bij
een normale wijnconsumptie is dus geen hoofdpijn door histamine te verwachten,
tenzij u overgevoelig bent voor dit amine. De tyramineconcentratie (een
ander amine), bedraagt 4 tot 6 mg liter in rode wijn en 3,5 tot 5,5 mg per liter
in witte wijn. Voor een reactie bij een volwassene is normaal gezien 10 mg
nodig. Een mogelijke boosdoener is het z phenol ethylamine dat vooral in
porten madeirawijnen voorkomt. Van deze stof is slechts 3 mg nodig om een
migraine aanval op te wekken. De combinatie met de relatief hoge concentratie
alcohol versterkt bovendien de werking.
• Flavanoïde fenolen zijn
afkomstig uit de schil van druiven. Rode wijn bevat veel meer flavanoïde fenolen
dan witte wijn. Dit vormt waarschijnlijk de verklaring waarom hoofdpijn vooral
met rode wijn in verband gebracht wordt.
In normale omstandigheden zijn
de hoeveelheden van sommige van deze stoffen te laag om enig effect te hebben.
Sommige mensen, zoals mensen die gemakkelijk migraine hebben, zijn gevoeliger
voor bepaalde van deze vier stoffen. Zij krijgen daardoor gemakkelijker
hoofdpijn als de wijn die ze op dat ogenblik drinken toevallig een hoge
concentratie van een van deze stoffen bevat. Dat kan dan evengoed een dure als
een goedkope wijn zijn.
Tenslotte staat het ook vast dat wijn die langer
dan 48 uur heeft opengestaan eveneens hoofdpijn kan veroorzaken. In deze
wijn kan door oxydatie ondermeer azijnzuur zijn gevormd, wat het effect van de
hogergenoemde amines versterkt.
Bron: http://www.gezondheid.be/INDEX.cfm?fuseaction=art&art_id=4984
|