In het teken van de Worldcup 2010: Zuid-Afrika vs Pinotage...Game Over!

Laten we het vandaag eens een keertje over de Pinotage druif hebben. Deze Zuid-Afrikaanse druif werd ontdekt, gecreëerd, samengesteld door een zekere professor Perold in het Zuid-Afrikaanse Stellenbosch. Vandaag staat deze universiteit nog steeds als ‘uitstekend' gekend in de wijnmiddens. Stellenbosch wordt trouwens aanzien als het kloppende hart van de Kaapse wijnhandel. Ook kwalitatief staan deze wijnen op een hoog schavotje, al krijgen ze stilaan wel geduchte concurrentie vanuit het walvissen gebied Hermanus en Walker Bay.

Maar goed we gingen het over de Pinotage hebben. Je kunt me moeilijk betichten van niet over een open wijngeest te beschikken maar waarheidsgetrouw moet ik zeggen dat een Pinotage wijn me zelden heeft kunnen boeien.

Het is ook geen eenvoudige druif om mee te werken natuurlijk. Dit zal voor een groot deel waarschijnlijk wel genetisch bepaald zijn. Eén van zijn ouders is trouwens de Pinot Noir (Pinotage is een kruising tussen Pinotage en Cinsault). En laat nu net de Pinot Noir gekend zijn als één van de koppigste en moeilijkste druif die vol tegenstrijdigheden zit. Niet eenvoudig dus om er een gedegen wijn van te maken.

Net zo met de Pinotage. Oké, hij blijft gevrijwaard van een aantal moeilijke eigenschappen die zijn vader wel bezit. Maar al bij al blijft het een lastige klus om een kwaliteitsvolle Pinotage te maken.

Absolute voorwaarde is dat je zijn rendementen grondig gaat beperken zodat hij een kleine opbrengst geeft én dat je de druif tot een optimale rijpheid laat komen. Kleine bedenking...zijn dat geen twee voorwaarden die bij elke kwaliteitsvolle wijn moeten toegepast worden? Net zo is de vereiste een zorgvuldige vinificatie toe te passen met een gepaste vatrijping op Franse of Amerikaanse eiken vaten. Maar van cruciaal belang vind ik echter dat je Pinotage stokken op leeftijd moeten zijn en bij voorkeur de status van Vieilles Vignes (50 jaar oud ongeveer) hebben bereikt.
Net hier wringt natuurlijk het schoentje...De druif zelf is amper 85 jaar oud!

Voldoe je aan deze voorwaarden en heb je het in je vingers om een wijn een goede vinificatie te bezorgen dan kan je Pinotage zijn agressieve tannine temperen, zijn rustieke karakter verbergen en zijn volle aroma's en smaken tot ontwikkeling laten komen. Je zult dan volop de kruidigheid van zwarte peper, munt en eucalyptus samen met de moerbei, braam en pruim ontdekken. Zelfs een bescheiden hoeveelheid lava en licht verbrande rubber. De smaak zal een diepe winterse smaak van gestoofde zwarte vruchten zijn.

Slaag je er echter in deze vereisten te negeren dan zal je Pinotage helemaal niet goed zijn. Spiritus is dan je deel samen met vluchtige zuren die naar frambozenazijn neigen.

Ik moet je dus niet vertellen dat de echte goede Pinotage wijnen, en ik besef zeer goed dat ik op enkele zere tenen kan trappen nu, zeer zeldzaam te vinden zijn. Heb je ze gevonden, laat het me alvast weten! Ik zal alvast niet schrikken van een navenant prijskaartje...

Technische sheet Pinotage: klik hier

The Perfect Match:

Pointes d’amour…daar moet gewoon een heerlijk wijntje bij geschonken worden!

April heeft zijn intrede gedaan, het zal niet lang meer duren of de asperge, doet zijn intrede. Zoals steeds, kort maar krachtig...
Amper 2 maand duurt het asperge seizoen. Lang genoeg echter om alle gastronomische kaarten op zijn kop te zetten en ons te belagen met allerhande suggestiekaarten vol met gerechten die gebaseerd zijn op deze groente.                                           

Het witte goud, zo wordt de asperge bij ons ook wel eens genoemd. Je kunt niet zeggen dat men alle registers heeft opengetrokken om tot een verbeelding sprekende naam te komen. De naam dekt niet eens de volle lading want je hebt tevens groene en zelfs paarse asperges. Neen, geef mij dan maar onze buren uit Frankrijk of Duitsland. Daar spreekt men over Pointes d'amour of Liebesspitzen. Hiermee kan je de fantasie pas laten werken!

Asperges zijn trouwens een afrodisiacum. Het is dus handig meegenomen dat de groente als een delicatesse wordt beschouwd. Zonder enig argwaan op te wekken kan je dit dus verwerken in de meest overheerlijke gerechten. Iets wat ik met, ik zeg maar wat, selder niet onmiddellijk zie gebeuren.

Maar wat met wijn? Hierin is de asperge werkelijk een buitenbeentje. Waarom? Noem mij een keer een andere groente waarbij je onmiddellijk denkt welke wijn je erbij zou schenken. Groenten roepen niet onmiddellijk associaties op met wijn (ten onrechte trouwens). De asperge doet dit wel!
Meer zelfs, asperges wakkeren heldere discussies aan over welke wijn je erbij zou schenken. Meermaals krijg ik in het volle seizoen de vraag welke wijn nu toch zo goed zou passen bij asperges. Terecht want asperges verdienen die aandacht, en smeken gewoon om een lekker glas wijn.

Zoals zo vaak, of eigenlijk altijd, is de bereidingswijze en het volledige plaatje van het gerecht bepalend in de wijnkeuze. Hier ga ik dus niet dieper op in.
Maar wens je de smaak van de asperge als uitgangspunt van je gerecht te nemen dan zijn er wel enkele richtlijnen die je perfect kan volgen.
Zo zijn houtgelagerde wijnen uit den boze. De subtiele smaak van de asperge gaat overheerst worden door de wijn en dat mag absoluut niet de bedoeling zijn.
Hoewel sommige frisse rode wijnen, zoals een niet houtgelagerde Cabernet Franc, best wel goede begeleiders kunnen zijn, gaat mijn voorkeur toch uit naar een witte wijn.
Bij voorkeur een mooie, volle witte wijn en rijk aan smaak. Zodat de wijn een perfecte harmonie kan vormen met de asperge.
Als ideale combinatie kom je steeds weer dezelfde namen tegen: Pinot Blanc, een droge Muscat, Riesling en uiteraard...Sauvignon Blanc.
Nu moet ik bekennen dat tot enige tijd terug ook ik voorstander was van een heerlijk glas Sauvignon Blanc bij de asperges. Ik had immers nog nooit een betere combinatie genuttigd dan die keer ik in Menetou-Salon (Frankrijk - Loire) de lokale AOC-wijn met les pointes d'amour voorgeschoteld kreeg.

Wil je echter buiten het traditionele gaan dan heb ik voor jou de ideale combinatie!
Bij asperges hoort een glaasje Arneis. Het liefste nog deze uit Piëmonte van de DOCG Roero-Arneis. De aanvulling is perfect, de harmonie onverbeterbaar. Wijn en gerecht komen tot een ideaal huwelijk. Arneis is een witte druif die heel lang heeft gediend om de zware Nebbiolo (Barolo wijn), te verzachten. Deze druif, die even met uitsterven bedreigd werd is vandaag opnieuw brandend actueel. In zoverre zelfs dat hij in Piëmonte bij de gemeente Roero bekroond is geworden met de DOCG status. Al begrijp ik eerlijkheidshalve die "G" niet zo goed. DOC is een gecontroleerde oorsprongsbenaming. Waarom moet die dan nog eens gegarandeerd (Garantita) worden? Enfin...stof voor een ander schrijfsel...De Roero-Arneis zal steeds een goede zuurgraad - net dit kan een probleem zijn bij andere Arneis wijnen - brengen. De wijn bezit sterke aroma's die aan amandel, perzik en hop doen denken.

Wil je nog buiten de traditionele lijntjes kleuren. Hier zijn nog wat goed suggesties.
Albariño uit de Rias-Baixas (Spanje), een Verdejo uit Rueda (Spanje), een Torrontes uit Argentinië, een droge Jurançon van het Manseng koppel uit het zuidwesten van Frankrijk en bubbels uiteraard!

Try it....!

Vieilles Vignes

Wijnetiketten kunnen ons veel vertellen over de inhoud van de fles. Ze kunnen ons echter ook stevig misleiden. Zo ook de benaming Vieilles Vignes! Op het gebruik van deze benaming bestaat helemaal geen reglementering. Het is een vrije optie die al dan niet op het etiket te vermelden.Persoonlijk vind ik het zonde dat er zovele regeltjes bestaan over het werk in de wijngaard, de vinificatie en noem maar op,  maar dat een belangrijk iets, want zo beschouw ik de werkelijke Vieilles Vignes toch, ongestoord worden gelaten.

Laat ik je even mee terug nemen naar de bron...de Vitis Vinifera ofwel de plant van de belangrijkste familie onder de druivenstokken; nl. de wijndragende wijnstok. De Vitis Vinifera is werkelijk een ras apart. Niet enkel omdat van deze soort nu éénmaal de wijndruiven produceert maar ook in zijn levenswandel. Zo moeten de Europese variëteiten geënt worden op een Amerikaanse onderstam om het hoofd te kunnen bieden aan de zo gevreesde druifluis - Phylloxera (officiële benaming blijkt dactylasphaera Vitifolii te zijn), maar blijkt die wijnstok zo ook nog eens haar/zijn hebbelijkheden te bezitten.

Ik wil zeker niet het volledige proces gaan opsommen van de pro's en de contra's van de wijnstok. Ik zal me beperken tot een paar algemeenheden.

Algemeen geweten is dat de bodem waarop een wijnstok moet staan liefst een arme bodem is waarin de wijnstok alle moeite moet doen om op zoek te gaan naar de nodige voeding om te kunnen overleven. Wil dit dan zeggen dat hoe armer de bodem is, hoe beter het is voor de wijnstok? Helemaal niet...de wijnstok is een onderdeel van het kosmische gebeuren en een heel simplistisch gegeven hiervoor is dat alle kosmisch leven voeding nodig heeft om te kunnen overleven. Te arme bodem zal de wijnstok laten afsterven, wat zeker niet de bedoeling kan zijn.

Concurrentie! Zoals met zovele andere dieren, planten, levens...Only the strong will survive! Dat geldt zeker ook voor de wijnstok. Ze hebben de concurrentie van andere stokken nodig zodat hun wortels de nodige inspanningen moeten leveren om het voedsel tot zich te nemen. Vandaar ook dat de plantdensiteit van de stokken vaak gereglementeerd zal zijn. De sterkste stokken zullen de beste vruchten afleveren. Een goede wijnbouwer kan trouwens zo de sterke van de minder sterke stokken aanduiden op zijn wijngaard en zal je perfect kunnen vertellen welke stokken jaar na jaar betere vruchten afleveren.

Net zoals de genieters van het eindproduct van de wijnstok, de wijn, is de wijnrank licht allergisch aan water. Pootje baden doet hij dus niet graag en hij beschouwd water enkel als een vloeistof die noodzakelijk is om te overleven. Af en toe wenst hij zelf even aan geheelonthouding te doen tot hij nodige afkick verschijnselen krijgt (stress hydrique). Hierdoor krijgt hij een extra energiestoot die de plant ten goede komt. Dit mag echter niet te lang duren...met een comateuze plant zijn we immers niets.

Genoeg nu, terug naar de essentie dus van dit artikel: de Vieilles Vignes.
Een wijnstok gaat een evolutie door in zijn leven. Op jonge leeftijd zoekt hij zich een weg in het bestaan en moeten zijn wortels zich dermate ontwikkelen opdat ze hem voldoende fundamenten geven waarop hij de rest van zijn leven op kan steunen. Hij is dan niet geschikt om vruchten te leveren die een wijn maken tot wat hij hoort te zijn.
Rond zijn 8^e levensjaar beginnen zijn vruchten geschikt te zijn om omgetoverd te worden in een correct glas wijn. De wijn zal nog nerveus zijn en zal staan te springen om in het glas te raken.
Vanaf zijn 15^e jaar krijgen we te maken met een vitale plant vol potentie, die prachtige en vele vruchten produceert. Deze middenfase blijft zeer lange tijd aanhouden. Zijn vruchten moeten geselecteerd en beperkt worden opdat de ‘blijvers' van de allerhoogste kwaliteit zijn.

Maar wanneer bereikt die wijnstok nu de begeerde status van Vieilles Vignes? De overlevers tussen de stokken bezitten wortels die zo diep verankerd zitten in de bodem zodat ze de beste mineralen en voedingsstoffen kunnen opnemen. Hierdoor krijgen zijn vruchten een extra kwaliteitsinjectie. Zijn vitaliteit en zijn potentie is de stok echter stilaan verloren en er zullen steeds minder vruchten aanwezig zijn op de stok. Deze vruchten hebben de eigenschap echter over een betere concentratie te beschikken wat zich dan ook vertaald in de wijn.
Hoewel ik het nu misschien te eenvoudig schets heeft wijn die gemaakt is van Vieilles Vignes het van nature in zich beter te zijn dan deze van jongere wijnstokken. Uiteraard is het werk van de wijnbouwer, zoals steeds overigens, van cruciaal belang.Wanneer een wijnbouwer over een wijngaard met enkel oude wijnstokken beschikt zal hij ook voorzichtig zijn om een oude stok, die op een natuurlijke wijze afsterft te vervangen door een jonge stok. De natuur heeft deze wijnstok immers laten sterven opdat de andere aanwezige stokken kunnen overleven. Het aanplanten van een jonge, nerveuze plant zou het evenwicht in deze wijngaard danig verstoren.

De marketeers weten echter maar al te goed dat de benaming Vieilles Vignes een lokmiddel kan zijn. Ze hanteren dan ook maar al te graag het penseel om dit op het etiket te vermelden.
Voor sommigen hebben de stokken deze status reeds vanaf 20 jaar bereikt, voor anderen vanaf 25, 30 of 35 jaar...Ze aanschouwen het vaak ook als een extra reden om hun wijn tegen een duurdere prijs aan te bieden. Extra kwaliteit weet je wel.
Sommigen mengen hun jongere wijnstokken onder de Vieilles Vignes en ook dat vertaald zich uiteraard naar het brouwsel in de fles.
Kunnen we dit onder een vorm van consumentenbedrog plaatsen of gaat dit een stap te ver?

Vandaar een oproep: Ik pleit ervoor de benaming Vieilles Vignes pas te gebruiken vanaf een leeftijd van minstens 50 jaar, zonder toevoeging van jongere stokken. Hallo Europa, doe een keertje iets nuttigs en hou niet halsstarrig vast aan de pietluttige wijzigingen zoals het omtoveren van een AOC naar een AOP (what's in a name...it's the bottle that matters). Gebruik je macht voor zaken die wel er toe doen. Want een correcte Vieilles Vignes is een lust op de tong!

Changez - Bubbles

December is de feestmaand bij uitstek en deze eenvoudige gedachte bracht de Vlaamse Wijnbloggers ertoe om een ruilhandel in de geprezen feestelijke bubbels op te zetten. Mij zal je niet horen klagen want reeds geruime tijd zit ik in mijn ‘bubbel-periode'.
Maar laat me eerst starten met mijn excuses aan te bieden aan mijn collega bloggers! Met het schaamrood op de wangen (en geloof me, dat overkomt me echt niet vaak) moet ik stellen dat ik TE LAAT ben met mijn post, die eigenlijk zaterdag moest geplaatst worden. Excuses zat hoor (mijn openflessendag van zondag zat er voor 99,99% tussen), maar ikzelf haat het niet naleven van afspraken en vind ik het bijgevolg onvergefelijk dat ikzelf hierin verval...

Dat gezegd zijnde vond ik de opdracht wel een leuke. Ik ben namelijk dol op verrassingen, vooral als het om het edele vocht in de fles draait. Toch vond ik er zelf één klein nadeel aan zitten. Omwille van mijn lust naar bubbels de afgelopen maanden, was mijn voorraad stevig geslonken en, erger nog, kon ik niet meer echt origineel uit de hoek komen met het flesje dat ikzelf aan Thomas moest bezorgen. Na een halfuurtje palaveren in de kelder besloot ik om ieniemieniemutte te doen tussen de Schorpion Chardonnay uit ons eigenste belgenlandje, en de Crémants uit de Bourgogne van Vitteaut-Alberti Blanc de Blancs of Rosé.

Toen de - aheum - onschuldige hand ons het verdict stuurde en merkte dat ik een flesje van Amaronese zou krijgen was ik in mijn nopjes. Amaronese steekt zijn voorliefde voor Italiaanse wijnen zelden onder stoelen of banken en hoopte ik ook dat het bubbeltje van ginds zou komen. Stiekem droomde ik zelfs van mijn favoriete onder de Italiaanse bubbels: een Franciacorta. Het flesje dat de postbode me bezorgde bleek inderdaad van Italiaanse origine te zijn. Leuk ook dat het voor mezelf over een nog niet eerder gedronken schuimwijn ging; nl. een Lessini DOC (ook wel Monte Lessini DOC).

De appellatie Lessini vinden we in het noordoosten van Italië en meer bepaald in de regio Veneto. Het is een gebiedje dat, hoewel ze er ook stille witte, rosé en rode wijnen mogen maken in een droge of in een passito stijl, uitermate geschikt is voor het maken van schuimwijnen. Verantwoordelijk hiervoor is de Durello druif die een tamelijk hoog zuurgehalte heeft en om die reden zich dan ook perfect leent voor het maken van een schuimwijn. Durello kunnen we ook bij de buren uit Prosecco vinden. In de stille witte versies wordt de druif hoofdzakelijk gebruikt als aanvulling van de Garganega druif in een Soave.
Tenslotte wens ik nog te vermelden dat er in de DOC Lessini buiten de Durello nog andere druiven mogen gebruikt worden. In wit is dit Chardonnay, Pinot Bianco, Pinot Grigio, Garganega en Trebbiano. Voor de rode druiven hebben ze de keuze uit Merlot, Pinot Nero, Cabernet Sauvignon, Cabernet Franc en Corvina Veronese.

Terug naar het flesje dat ik mocht beoordelen. Volledigheidshalve gaat het over een DOC Lessini Durello. Belangrijk want bij wet wordt de hoeveelheid te gebruiken Durello vastgelegd op minstens 85%. Het wijnhuis Marcato dat voor deze wijn heeft gezorgd heeft dit dan ook strikt nagekomen. Als aanvulling wordt er 10% Chardonnay en 5% Pinot Noir gebruikt. Verbazend is hoe de 5% Pinot Noir toch duidelijk te onderscheiden is in de structuur van deze wijn. Zowel in aroma als in smaak komen de ‘bos-toestanden' duidelijk tot uitdrukking. Verder is dit toch wel het ontdekken waard: mineralen, amandelen, honing en fruittoetsen. Fris en helemaal niet agressief in de mond met een kleine zoete en exotische aanvulling. Blij dat ik dit heb mogen proeven al kan het de Franciacorta niet van de troon stoten...

Nog te vermelden is dat deze wijn volgens de Charmat-methode werd gemaakt.
Vergeet tot slot zeker niet het relaas van mijn collega-wijnbloggers na te lezen.

Mijn Wijn - Bernard Pivot

Als het jaareinde stilaan in zicht komt is het ook een beetje boekentijd. Beurzen alom waar het boek centraal staat. Leuk idee dus om met de collega's wijnbloggers hieraan deel te nemen. Keuze genoeg trouwens in het aanbod dat op de markt te vinden is. Boeken over wijn zijn er legio, meestal een beetje encyclopedisch of enorm gedetailleerd.

Mijn keuze echter ging naar een boek vol met kortverhalen en, het mag gezegd worden, één van de betere boeken over wijn die ik ooit heb gelezen. Bernard Pivot brengt in "Mijn Wijn" dan ook een hoeveelheid aan anekdotes, weetjes en poëzie die van begin tot einde blijven boeien.
Pivot is vooral gekend als Frans journalist en schrijver maar is tevens kind aan huis in de wijnwereld. Hij is immers opgegroeid in de Beaujolais in een actieve wijnbouwers familie. In elke verhaaltje komt zijn liefde voor de wijn duidelijk op de voorgrond. De schrijfwijze is als een goede wijn, sappig, boeiend, passioneel en krachtig...je verlangt ernaar het volgende stukje te lezen en hebt ontegensprekelijk in tussentijd een flesje wijn ontkurkt en een goed glas ervan gevuld als begeleider bij het lezen.

Graag citeer ik een stukje uit ‘Oogst'

Paradijs. Er is nooit een oogst voorbijgegaan zonder dat ik verliefd werd. Op mijn twaalfde, vijftiende, achttiende en twintigste was het altijd hetzelfde liedje: zodra ik de wijngaard in liep om hem te plunderen en leeg te halen, werd mijn hart door een verrukkelijke koortsaanval bevangen. Dat was zo sterk dat ik in de buurt van een handpers die uit nostalgie in de fermentatieruimte is blijven staan, of oog in oog met een aquarel waarop Dunoyer de Segonzac de beweging van één of twee plukkers of dragers heeft vastgelegd, nog steeds een vurig genot voel. Ik zou me eigenlijk op zo'n intens moment de pijn moeten herinneren die vanaf de eerste oogstdag mijn rug teisterde. Ik zou ook kunnen terugdenken aan mijn toenmalige makkers op kille ochtenden of regenachtige avonden in september, aan mijn verkleumde en gekloofde handen, aan de te zware manden, aan de vermoeide traagheid van mijn steeds herhaalde bewegingen of aan de verleiding om die eindeloze rijen wijnstokken met hun eindeloze hoeveelheden druiven de rug toe te keren, maar dat heeft geen zin. Ik hoef me ook niet voor te houden dat het allemaal heel veel pijn en moeite kostte. Voor mij scheen altijd de zon, was ik altijd verliefd en legden de druiven suiker op mijn lippen. In onze jeugd heersten talloze beperkingen, en de oogst was dan ineens een tussenspel vol vrijheid. Ik heb er mijn eerste geld mee verdiend. We golden als volwassenen en werden als zodanig behandeld. Voordat we teruggingen naar de middelbare school en ons weer aan de discipline van het ouderlijk huis onderwierpen, zaten we als mussen in de wijngaard! Dus waren we vrolijk, dapper en vrij. Voor wie gezond was en er de behoefte aan had, was de oogst een schitterende leerschool in de sensualiteit. Er waren de handen die als inbrekers de wijnstok in gingen, glijdend tussen de bladeren slopen en druiven vastpakten, verwijderden en verzamelden die zwaar waren van de dauw, de zon en het sap. De overvloed bracht een gevoel van volheid!

Dit stukje doet me sterk terugdenken aan de keer dat ik zelf deel heb genomen aan ‘les vendanges'. De beschrijving van de vermoeidheid, pijn en ontberingen die op geen enkel moment in de latere herinneringen ter sprake komen...Enkel de nostalgie, avontuur, vrijheid en inderdaad het gevoel van volheid en verliefdheid borrelen steeds weer boven.

Dit boek is een must voor elke wijnliefhebber die tevens een passie voor de geschreven kunst bezit! Het past dan ook perfect onder elke kerstboom in de warme Vlaamse huiskamers.

Met plezier eindig ik dit stukje à la Pivot:
Klok-klok-klok

Vouvray de zomer
Wijs licht
Stofje van de tijd
Traag oprukkend tufkrijt naar de geel fonkelende rivier

Vouvray de herfst
Rossige muziek
Vuren van tovenaressen onder fusten
Waar onze toekomst zingt en spint
Het goud van de weg in fusie raakt...

Vergeten druivenrassen: Alicante Bouschet

Na een maandje extra pauze omwille van de vakantieperiode schieten de Vlaamse Wijnbloggers alweer uit de startblokken. Heuglijk nieuws hierbij is dat onze aanhang groeiende is en dat we alweer enkele nieuwe eigenzinnige wijnschrijvers mogen begroeten. Aan allen, van harte welkom, wees oprecht kritisch en blijf vooral trouw aan uw eigen stijl.

De opdracht die we deze keer mee kregen stemt me eerlijk gezegd enorm gelukkig. "Vergeten druivenrassen". Een mooiere opdracht kan je iemand als mij, die niet verknocht is aan de traditionele edele druivensoorten, niet geven. Bijgevolg heb ik ook niet echt lang moeten nadenken over de druivensoort waarover ik dit topic zou schrijven; nl. de Alicante Bouschet!

De Alicante Bouschet is in vele opzichten een aparte druif. Vooreerst is er uiteraard de naam. Akkoord Bouschet verwijst dan wel naar Henri Bouschet die verantwoordelijk is voor het tot stand brengen van de druif. Maar het eerste gedeelte de Alicante is tot op heden een mysterieus gegeven. Zoals u weet verwijst Alicante naar de gelijknamige Spaanse stad en zou je kunnen veronderstellen dat de roots van deze druif dan ook aan de Costa Brava liggen. Niets is echter minder waar. Hoewel de druif in de regio, en op wel meerdere plaatsen in Spanje, vaak voorkomt onder de naam Garnacha Tintorera (ze is één van de belangrijkste druiven in de DO Almansa) is ze ontstaan in het zuiden van Frankrijk.
Er is echter nog een andere reden waarom de Alicante Bouschet een buitenbeentje is onder de druivenrassen. Het is namelijk een teinturier!
Een teinturier, wat is dat zal u zich waarschijnlijk afvragen. Wel een teinturier is de benaming voor blauwe druiven die gekleurd vruchtvlees hebben en dus ook gekleurd sap. Dit is eerder een uitzondering want de meeste blauwe druiven hebben allen wit sap.

De druif Alicante Bouschet is ontstaan door het kruisen van de Petit Bouschet (dewelke ontdekt werd door de vader van Henri Bouschet) en de Grenache Noir. Petit Bouschet is dan weer een kruising tussen de onbekende druiven Teinturie du Cher x Aramon.
De Alicante Bouschet verspreidde zich vanaf 1855 vooral in het zuiden van Frankrijk waar de wijnboeren na de phylloxera plaag op zoek gingen naar druiven die in de eerste plaats een hoge opbrengst gaven. De reeds genoemde Aramon werd hier in de eerste plaats voor gebruikt. Deze gaf echter fletse nietszeggende wijnen zodat men al vlug bij de Alicante Bouschet terechtkwam. Alhoewel hij nog steeds op vele plaatsen is toegestaan komt de druif vandaag de dag "officieel" zo goed als niet meer voor in Frankrijk. Achter de schermen vernemen we echter dat in het zuiden van Frankrijk nog vele wijnboeren gebruik maken van de Alicante Bouschet om de wijn ‘bij te kleuren'. De vermelding van de druif zal je echter niet tegen komen op het etiket.

Zelf ben ik de druif tegen het lijf gelopen door mijn liefde voor de Portugese wijnen. In de Alentejo wordt deze druif immers frequent verbouwd met krachtige, diep donkerrood gekleurde wijnen met een behoorlijke body en alcoholgehalte tot gevolg. Sedertdien verschijnt deze wijn ook regelmatig in mijn glas...
Buiten het zuiden van Frankrijk, Spanje en Portugal kan je de Alicante Bouschet ook tegenkomen op Corsica, Italië (Toscane, Calabria), California, Israël, Chili en Noord-Afrika.

Het is geen verrassing dat we de druif vooral op warme plaatsen tegenkomen. De Alicante Bouschet bezit een dikke schil zodat ze dus hitte nodig heeft om tot een volledige rijpheid te kunnen komen. Het is een vroegrijpende druif die een redelijk hoge opbrengst geeft. Om tot goede resultaten te komen moet je de druif zeker en vast intomen.

De Alicante Bouschet van Herdade do Esporão in de Portugese Alentejo geldt als één van de meest hoogwaardige wijnen die deze druif kan voortbrengen. De wijn heeft een geconcentreerde diepe rode kleur. Hij bevat een complexe neus met hints van violet, rode bes met een goed verweven houttoets van getoaste eik. Ook in de smaak is het hout mooi geïntegreerd. Bovendien kent hij een goede structuur.

Roséwijnen

Met de, hopelijk schitterende, zomer voor de boeg was het aangewezen dat de Vlaamse Wijnbloggers een passend thema zouden behandelen. De markt van de roséwijnen schijnt helemaal ‘in' te zijn. Het is easy going bij de jongeren en traditioneel gangbaar bij de vele barbeques en tuinfeesten.

Vis noch vlees is een veel gehoord punt indien roséwijnen ter sprake komen. Maar is dit wel zo? Roséwijn is wel degelijk een wijn zo leert ons de definitie van wijn! Wijn is immers noch steeds het product dat bekomen wordt door een gehele of gedeeltelijke alcoholische vergisting van gehele of getreden druiven, of de most ervan. En dus moeten we onomwonden stellen dat roséwijn wel degelijk wijn is!

Dat gezegd zijnde wens ik te benadrukken dat, in Europa, tot nader order (ook al worden er de laatste tijd hierover redelijk domme voorstellen ingediend) roséwijn hoegenaamd NIET beschouwd mag worden als een mengwijn waarbij witte en rode wijn, na de fermentatie, samen worden gevoegd. Enige uitzondering hieromtrent is de rosé Champagne. Dit is een mix van rode wijn met witte Champagne. En dan nog kan je stellen, want volgt er bij Champagne immers geen tweede gisting in de fles? Kan een roséwijn dan nooit uit een assemblage van witte en blauwe druiven bestaan? Toch wel maar dan worden ze samen gevinifieerd en niet achteraf vermengd. Let wel, dit is zo in Europa. In de nieuwe wereldlanden mag men witte en rode wijn samen mengen om een, wat m'n in de ogen van de Franse wijnbouwers beschouwd, nep rosé te bekomen.

Of rosé wijn ook effectief lekker is laat ik volledig aan de interpretatie van de lezer over. Enkel dit wil ik de sceptici meegeven: wijn is een levend product dat onderhevig is aan zeer vele invloeden zoals o.a. de druif, klimaat, bodem en, misschien nog het meest belangrijke, het werk van de wijnbouwer! Goede en minder goede wijnen bestaan dus in alle kleuren en het vergt proeven en nog eens proeven om de pareltjes te ontdekken. Wel maak ik mij volgende bedenking: Indien de wijnbouwer alles heeft om een uitgebalanceerde wijn te maken, zou hij dan niet opteren om een rode wijn te maken? Commercieel (vertaal dit naar de prijs die je voor het eindproduct kan vragen) ligt dit toch een stuk beter...

Hoe wordt roséwijn nu gemaakt?

Als we ons beperken tot de stille wijnen en de Champagne even buitenspel zetten kunnen we stellen dat er grosso modo 3 verschillende manieren zijn om roséwijn te maken.

Een eerste manier is de behandeling van de blauwe druiven zoals we witte wijn maken. Dus eerst persen en nadien vergisten. De blauwe druiven gaan eerst zachtjes gekneusd en ontsteeld worden. Nadien gaan we deze zachtjes persen. Door dit persen komt er in het witte druivensap wat kleurstof van de blauwe druivenschil terecht en gaat de kleur van het sap lichtjes roze kleuren. Deze roséwijnen zijn meestal zeer licht van kleur en zeer fruitig.

Een tweede methode is een korte koude schilweking toepassen. Macération Pelliculaire genoemd in vaktermen. Opnieuw worden de blauwe druiven eerst gekneusd en ontsteeld. Door dit kneuzen komt er sap vrij en dit sap gaat men gedurende een korte periode (tot max 12u), tegen koude temperatuur (5°C) in contact brengen met de schillen van de druif. Hierdoor krijgt de most meer aroma en kleurstof. De wijn zal hierdoor ook rijker zijn. Nadien gaat men over tot het persen en wordt er verder gevinifieerd men zoals voor een witte wijn. De roséwijnen die volgens deze methode worden gemaakt hebben doorgaans een rijkere kleurstructuur en bezitten een lichte tanninestructuur.

Tenslotte hebben we de laatste tijd zeer populaire en fel bejubelde saignée methode. Letterlijk vertaald is dit het laten bloeden van de wijn. Bijna puur toevallig werd deze manier om roséwijn te maken ontdekt. De wijnbouwers waren op zoek naar een natuurlijke methode om hun rode wijn aan te sterken en kwamen zo bij de saignée methode terecht.
De blauwe druiven worden in de vergistingstank gedaan en de alcoholische gisting wordt opgestart. Na een korte tijd (na ongeveer 24u) wordt van de gistende most een hoeveelheid (10-15%) afgetapt. Deze lekwijn heeft slechts een beperkte tijd in contact geweest met de schillen en is dus nog niet volrood van kleur. Deze afgetapte most gaat men vervolgens, zonder schilcontact, laten uitgisten en zodoende bekomt men een roséwijn.
De rode wijn die men via de oorspronkelijk opgezette vinificatie bekomt is door het aftappen van dit sap sterker gestructureerd en daardoor krachtiger.
De roséwijn die hierdoor wordt bekomen is echter vrij krachtig van smaak en valt vaak blind niet onmiddellijk te onderscheiden van een jonge, fruitige rode wijn.

Tot slot moet ik zeker vermelden dat dit een uitermate boeiend initiatief is en dat je het relaas van mijn wijnbloggende vrienden op hun desbetreffende sites kan terugvinden:

• Chateausanspretention
• Disasterofwine
• Foodfan
  
• Ikwilwijn
• Orbisfratisorganoleptici
  
• PVO - Wijnblog.be
  
• Stephane's World
• Vinama
  
• Wijngerd
  
• Wijnmens
• Winetasting

Changez - De kuskesdans van de Vlaamse wijnbloggers

Er broedde al verscheidene maanden het idee onder de Vlaamse wijnbloggers om elkaar een flesje te bezorgen en je collega-schrijver deze te laten beschrijven in zijn eigen stijl en bewoordingen.

Zo gezegd, zo eindelijk ook gedaan. Een heuse loterij, inclusief "onschuldige" kinderhand kwam er aan te pas.
Mijn uitverkorene was Wijngerd. Gerd is ondanks zijn nog jonge leeftijd ondertussen een "begrip" geworden in de Belgische wijnwereld. De fles die ik hem ging toesturen moest dan ook op zijn leest gestoeld zijn. Even de kelder induikelen dus en na veel wikken en wegen heb ik besloten om Gerd één van de nieuwkomers in mijn gamma toe te sturen. Een mooie Toscaanse wijn uit de IGT Maremma. Een vrij grote regio die loopt vanaf de kust van Toscane tot aan het Chianti Classico gebied. Een gebied ook waar wilde paarden gefokt worden en waar de nieuwe Toscaanse DOCG Morellino di Scansano gelegen is.
De wijn die ik toestuurde is nog niet tot volledige bloei gekomen maar beloof, mijns inziens, een enorm mooi potentieel. Naam van de wijn Mongrana, van het wijnhuis Querciabella. Een blend van Sangiovese, Cabernet Sauvignon en Merlot.
Gezondheid Gerd, ik hoop dat ze je gesmaakt heeft!

Deel één van de missie was achter de rug. Rest er nog zelf een flesje in ontvangst de nemen. Hiervoor stond Stephane De Backer (http://sdebacker.skynetblogs.be/ ) mijn bel te teisteren. Stephane is een enorm boeiende verteller die een voorkeur heeft voor natuurlijke wijnen.
Hij had alleszins niet de intentie het me ook maar enigszins gemakkelijk te maken. Ik kreeg een maagdelijke fles voorgeschoteld. Concreet betekende dit dat Stephane het etiket had verwijderd. Enige informatie die ik meekreeg was dat het een wijn van het oxidatieve type is. Van de kurk, die "mise en bouteille à la propriété" kon ik afleiden dat het een Franse wijn moest zijn.

Nu ben ik altijd wel te vinden voor een dergelijke proeverij. Het blind proeven van een wijn is niet alleen heel leerrijk maar het brengt de bescheidenheid terug in de mens. Het plaatst je steeds weer met je beide voetjes op de grond. Bovendien is het net dat soort "mysterie" dat me zó boeit in wijn.
Wat Stephane natuurlijk niet weet is dat ik hoegenaamd géén liefhebber ben van oxydatie in wijn, alle pogingen ten spijt. Uiteraard maakte net dat de opdracht enerzijds boeiender, maar vooral ook complexer.

Samen met een aantal collega-proevers waagden we dan ook aan het ontkurken van deze fles.
Hierbij onze bevindingen:
De kleur oogt oud goud en hoewel hij helder was stelde ik me toch de vraag of de wijn een filtering had ondergaan.
De oxydatie kwam inderdaad onmiddellijk uit het glas gesprongen, nootjes dus en gegrilde amandelen. Onze neus was hierdoor wat aangetast, dus even laten rusten om nadien een verdere ontdekkingstocht te ondernemen. Hoewel het niet eenvoudig was andere aroma's te ontwaren nam ik toch toetsen van citrus - agrum waar en gaf de wijn een etherische indruk (heeft hij een vatrijping ondergaan?).
Proeven dan maar...hoewel de smaak van bittere amandelen de boventoon voerden moest ik toch erkennen dat hij een mooie fraicheur ten toon spreidde en een mooie lengte kende. Naast de bitterheid van de nootjes, die tot ver in de afdronk waarneembaar was, zat er ook voldoende citrus en gedroogd fruit in de structuur.
De leeftijd van de wijn ken ik niet, maar wat ik wel kan vertellen is dat hij hoegenaamd niet aan  het einde van zijn kunnen was. Is nu mijn oordeel gewijzigd tegenover dit type van wijnen. Helaas Stéphane, dat is het niet...Maar ik ben blij dat ik mijn proefzin nogmaals aan een dergelijke test heb mogen onderwerpen. Mijn oprechte dank hiervoor!
Ohja...wat heb ik nu uiteindelijk gedronken? Zijn de vraagtekens verdwenen?
Neen dat zijn ze hoegenaamd niet! De wijn deed me vanaf het begin aan een Vin Jaune denken. Ik zeg wel degelijk denken want we kregen hier met een normaal type van fles te maken, en dus geen typische clavelin van 62cl die gebruikt worden voor de Vin Jaune.
Toch denk ik dat het een een wijn van de Savagnin druif is!

Als gastronomische tip werd me vis of kip met een noilly prat saus aangeraden!

Twee wijnen, één druif - Chardonnay 

Wat is wijn toch een fantastisch product. Het wordt dan ook gemaakt vol vakmanschap en liefde. Wat me persoonlijk steeds weer weet te boeien, en wat wijn voor mij ook zo aantrekkelijk maakt, is dat elke wijn steeds weer anders smaakt!

Uiteraard zal je zeggen. Een rode wijn smaakt nu eenmaal anders dan een witte wijn of een roséwijn. En er bestaan toch zo veel verschillende druivensoorten. Elke druivensoort bezit zijn eigen specifieke karakteristieken die we in het glas zullen terugvinden.
Ja oké, maar waarom smaakt geen enkele wijn gemaakt van de Syrah hetzelfde, waarom verschillen de wijnen van de Chardonnay druif zo van elkaar?

Om op zulke zaken een antwoord te kunnen geven volstaat het dikwijls logisch na te denken. Maar hebben we ook een zekere vorm van kennis en ervaring nodig.

In het kader van de Vlaamse wijnblogdagen zal ik, samen met mijn schrijvende collega's, iets dieper ingaan op deze vraag. Ik zal dit artikel dan ook weiden aan de edele Chardonnay druif die nog steeds een zeer groot aantal van de wijnminnende zielen in vervoering kan brengen.
Waarom zit er toch zulk groot verschil tussen een Chardonnay afkomstig uit Bourgogne, de bakermat van de druif, en een Chardonnay afkomstig uit pakweg Australië?

Logische antwoorden

• Vakmanschap
  Hiervoor moeten we echt niet ver gaan kijken. Elke vogel zingt zoals hij gebekt is. Elke wijnbouwer heeft zijn eigenheid, zijn eigen handelingen, zijn eigen geheimpjes. Vergelijk het met twee bakkers in je eigen gemeente. Het basisproduct is hetzelfde maar toch zal je verschillen in de smaak waarnemen.
• Het klimaat
  Juist, de druif is een vrucht die tot optimale rijpheid moet komen om de beste resultaten in je glas te krijgen. Het gematigde klimaat in het noordelijk gelegen Bourgogne verschilt uiteraard met het warmere klimaat dat heerst in Austalië. De rijpheid van de druiven zal dus verschillen en dat gaan we ook proeven.
  Nauwelijks rijpe Chardonnay zal naar groene appels smaken.
  Rijpere voorbeelden uit koele gebieden waar de druiven lang zijn blijven hangen, zoals Bourgogne, hebben aroma's van peren en acacia, citroen en grapefruit, noten en biscuit, boter, honing en popcorn. Ook kan het fruit een vleugje mineraal, vuursteen of rook hebben, een beetje aantoast of brioche doen denken vanwege het eikenhout, en natuurlijk een zuurheid die in jonge wijn doordringend en strak kan lijken, die alles in balans houdt.
  Chardonnay uit warme gebieden worden tropisch, met mango, room, banaan, ananas, meloen en perzik, met boter, honing en toast. Er kan een vleugje specerijen inzitten of snoepjes. Hij bezit een zekere vetheid, een merkwaardige en karakteristieke volheid in de mond. Zijn gemiddelde zuurgraad verdwijnt makkelijk op de achtergrond in deze glycerine.
• De bodem
  Geen enkele bodem is identiek. Geen enkele regio is hiervoor een beter voorbeeld dan Bourgogne waar er soms verschillen per m2 opgetekend worden, verschillen ontstaan door een breuk omwille van tektonische verschuivingen. De Chardonnay druif gedijt zeer goed in een kalkbodem en deze vindt hij in de Bourgogne naar believen. Ook in Australië vinden we kalk terug in de bodem. Soms zelfs zo specifiek dat de bodem uniek is. Denk maar aan de Terrarossa (rode klei over kalk) die we in Coonawarra vinden.
• De opvoeding van de wijn
  Uiteraard denken we hier in de eerste plaats aan houtlagering of geen houtlagering. Een Chablis zal uiterst zelden een opvoeding in eiken houten vaten krijgen. In Australië was er gedurende vele jaren een voorliefde voor ‘oaky' wijnen. Gelukkig maar hebben ze dat ondertussen een beetje bijgestuurd en zien we de laatste jaren de opkomst van unwooded Chardonnays met vreugde tegemoet.

Oenologische antwoorden

Hier moeten we vooral naar de stijl van vinificatie van de wijn gaan kijken. Uiteraard heeft elke wijnbouwer zijn eigen stijl, zoals reeds aangehaald. Maar er bestaat wel degelijk een verschil in cultuur, traditie, en uitgangspunt.
Een verschil dat in de wijnwereld meestal wordt teruggebracht tussen de stijl van wijnmaken in de ‘Old World' en de ‘New World'.

Het grote verschil bestaat er naar het uitgangspunt naar wijn, op zich, toe. Frankrijk is de traditie, het voorbeeld dat overal ter wereld model heeft gestaan. Gelukkig heeft men in de nieuwe wereld zich niet beperkt tot het eenvoudigweg kopiëren van het Franse model. Waar men in Frankrijk, en dan vooral in de klassieke wijngebieden Bordeaux en Bourgogne, uitgaat van het maken van kwaliteitsvolle bewaarwijnen gaat men in de Nieuwe wereld van een totaal ander standpunt uit. Wijn wordt er meer als een consumptie product beschouwd met de nodige marketing eromheen. Zij gaan er vanuit dat een wijn jong moet gedronken worden en niet gedurende jaren in één of andere duistere kelder op zijn ‘moment de gloire' moet liggen wachten.
Het gedrag van de wijndrinkende medemens in Australië of California is als volgt samen te vatten: Ik ga vandaag een wijn kopen die ik reeds vanavond zal drinken.
Bij het aankopen van een Meursault zal je moeten inschatten wanneer deze perfect op dronk gaat zijn en zal je deze wijn enkele jaren moeten laten rusten in je kelder.
Dat verschil van uitgangspunt zal resulteren in een totaal verschillende stijl van vinificatie. Bij de jong te drinken wijnen zal men veel meer het fruit gaan zoeken én benadrukken.

Technieken die voor Bourgondisch doorgaan zijn:

• Gisting in Franse eikenhouten vaten
• Malo-lactische gisting (bacterieel proces waarbij de stevig appelzuren worden omgezet naar de meer toegankelijke melkzuren)
• Bâtonnage of het doorroeren van het bezinksel in het vat. Deze techniek laat boterige, romige aroma's uit de wijn naar voren komen of voegen ze toe.

In Australië gebruikt men diverse technieken om aroma uit de neutralere druif te verkrijgen:

• Het gebruik van aromatische gistsoorten
• Schilweking aan koude temperaturen voor de alcoholische gisting om meer smaak aan de schil te onttrekken
• De gisting vindt plaats in roestvrij staal ipv in eikenhouten vaten en op lagere temperaturen om meer aroma's van tropisch fruit te produceren
• Na de gisting wordt de wijn gelagerd op nieuwe eikenhouten vaten, gemaakt van de uitgesproken vanilleachtige Amerikaanse eik

Het resultaat was een fruitcocktail die direct aansprak.

Is dit nu altijd het geval?

De verschillen in de stijl van het wijnmaken zoals hierboven beschreven wordt met de jaren kleiner en kleiner. Zowel de old world als de new world hebben technieken van elkaar overgenomen, waardoor er nu frissere witte Bourgogne is en elegantere, terughoudender en subtielere Chardonnays uit de nieuwe wijnlanden komen.
Tegenwoordig is een mengsel van aromatische gisten en het neutrale gist meer in gebruik voor de topwijnen.
Het verschil tussen de Chardonnay-stijlen wordt minder een kwestie van gebieden, en meer van klimaten en technieken.

Het succes van de nieuwe wereldlanden heeft stilaan de ogen geopend in Frankrijk. Ze blijven niet langer blind voor deze successen en de vinificatie stijlen van the new world krijgt stilaan navolging.
Ook omgekeerd zien we deze beweging. De nieuwe wereldlanden die steeds het belang van het terroir, heilig in Frankrijk, hebben weggedrongen zijn zich ondertussen wel degelijk bewust geworden van het belang hiervan. De meest kwaliteitsvolle wijnen krijgen sinds enkele jaren dan ook het label ‘single vineyard' opgelegd en zijn heuse bewaarwijnen geworden.

Zo blijft dit product boeiend en levendig! 

---

Alternatief voor Champagne met de feestdagen

De feestdagen naderen alweer met rasse schreden. De feestdis dient zich aan. Menig kalkoen zal definitief zijn pluimen laten ten voordele van de Bourgondische Vlaamse magen.
Traditioneel worden we met deze periode tevens verblijdt met het vele ploppen van champagnekurken. Hetzij zeer zachtjes met een zuchtje bij het verzamelen geblazen van familie of vrienden, hetzij met een luide machoknal bij de overgang van oud naar nieuw.
De Vlaamse wijnbloggers gaan voor u op zoek naar een alternatief voor de Champagne.

Laat me eerst stellen dat de methode om Champagne te maken uniek is.
De wijnbouwer maakt immers jaarlijks van zijn oogst een droge, stille wijn. Deze stille wijnen dienen dan ook als basis voor de assemblage voor wat Champagne gaat worden. Deze assemblage zal met zorg worden samengesteld. De huisstijl moet immers jaarlijks benaderd worden. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat deze assemblage zal samengesteld zijn van druiven uit misschien wel 10 verschillende wijngaarden en uit een 5-tal verschillende jaargangen. Daarenboven heeft hij dan nog eens de keuze uit 3 verschillende druivensoorten (Chardonnay, Pinot Noir en Pinot Meunier) om de samenstelling af te ronden.
Deze mengelmoes gaat vervolgens de fles in en krijgt een toevoeging van cultuurgisten en suiker. Deze gisten zullen een tweede gistingsproces, in de fles dit keer, in gang zetten waarbij de toegevoegde (riet)suiker wordt omgezet naar alcohol en waarbij er koolzuur vrij komt. Het ontstaan van de fameuze belletjes in de Champagne zeg maar... De flessen gaat men laten rusten gedurende een minimum periode van 15 maanden op houten latjes. Hierdoor rust de wijn op zijn lies (droesem = afgestorven gistcellen) wat de goddelijke vloeistof alleen maar ten goede komt. Deze gistresten moeten uiteraard nog uit de fles verwijderd worden. Het beeld van de houten pupitres vol met Champagneflessen zorgt voor de voorbereiding van dit proces (Remuage). De flessen, die horizontaal, in de gaten steken worden dagelijks geschud en steeds meer verticaal gebracht. Na verloop van dagen zal de fles tenslotte volledig verticaal staan en zitten de afgestorven gistcellen in de flessenhals. Ze kunnen dan definitief verwijderd worden. Het proces hiervoor noemt men het degorgement. De flessenhals wordt door een pekelbad van -38° C gehaald zodat hij bevroren wordt. De voorlopige kroonkurk wordt verwijderd en door de druk die aanwezig is in de fles zal de bevroren prop gistcellen uit de flessenhals schieten. De fles wordt bijgevuld met Champagne, suiker - de dosage wordt bepaald - en eventueel cognac. De fles kan dan eindelijk in de handel genomen worden en gedronken worden door de consument.
Het moment van degorgeren is echter van cruciaal belang voor de consument. De meeste Champagnes zijn immers geen bewaarwijnen en moeten binnen 1 à 2 jaar na het degorgement gedronken worden. Vraag daarom steeds aan je wijnhandelaar naar deze datum wanneer je flessen gaat aankopen!
Deze methode van vinificatie noemt men de Méthode Traditionelle.

Welke alternatieven bieden er zich nu aan voor Champagne?
Alternatieven voor Champagne bieden er zich legio aan. Vooral nu schuimwijnen (de noemer waaronder deze wijnen vallen) zo immens populair zijn. Binnen Frankrijk zien we het fenomeen van de Crémants steeds vaker opduiken. Dit zijn schuimwijnen die eveneens streng gereglementeerd zijn en in andere gebieden dan Champagne worden gemaakt. In Frankrijk alleen al hebben we de keuze uit 7 verschillende Crémants! We hebben de Crémant d'Alsace, Bourgogne, Loire, Bordeaux, Jura, Limoux en de Crémant de Die. Om het rijtje van de crémant mogelijkheden te vervolledigen vullen we de Crémant de Luxemburg bij aan.
In Spanje komen we bij de vriendelijke en jeugdpopulaire Cava terecht en in Italië is de Prosecco en hoogstaande schuimwijn.
Wie is er echter op de hoogte van Franciacorta? Deze kwaliteitsvolle schuimwijn uit Lombardije is misschien wel nummer één om de concurrentie aan te gaan met Champagne. Het prijskaartje is spijtig genoeg wel navenant.
Ik heb, gemakshalve, de alternatieven opgesomd die volgens dezelfde methode worden gemaakt. De Méthode Traditionelle is ondertussen wereldwijd ingeburgerd. Je kan prima schuimwijnen vinden van Argentinië tot Zuid-Afrika.

We weten nu welke alternatieven er zich aanbieden maar zijn het ook waardige vervangers?Hiervoor durf ik een boude uitspraak doen! Een waardig alternatief voor Champagne bestaat er niet...Champagne is uniek!
Natuurlijk ga ik niet beweren dat Champagne zaligmakend is en al de rest een afkooksel is van de schuimende en ploppende wijnwereld. Indien je de topproducten van Cava, Prosecco, Crémant...naast een gemiddelde Champagne van gematigde kwaliteit (die er helaas teveel op de markt zijn) zet, ben ik ervan overtuigd dat de Champagne er niet steeds als beste product zal uitkomen. Maar zet je deze schuimwijnen tegenover een kwaliteitsvolle Champagne zal de kans groot zijn dat je alternatief zal verbleken naast de grootmeester.
Dus hou je aan (een correcte en kwaliteitsvolle) Champagne indien het product Champagne geen "kater" in je portefeuille slaat. Je zal je gasten er uitermate mee plezieren.

Is dit nu zomaar een bewering of kan dit ook gestaafd worden?
Met andere woorden wat is nu net het verschil tussen de unieke Champagne en de andere schuimwijnen?
Vooreerst heb je de bodem met de krijtlagen (soms wel tot 200m diep) die je nergens anders ter wereld terug kan vinden. Deze ondergrond van krijt is van uitermate belang voor de Champagne. De druivensoorten die voor de Champagne zorgen voelen zich hier prima thuis en tonen zich van hun beste kant.
Die druivensoorten, Chardonnay - Pinot Noir - Pinot Meunier, kom je ooit nergens anders tegens in deze samenstelling. Goed er zal elders ook wel Chardonnay of Pinot Noir gebruikt worden maar telkens zijn er nog andere druivensoorten die ter aanvulling gebruikt worden. Denken we maar aan Pinot Blanc in de Alsace of Aligoté in de Bourgogne of Chenin Blanc in de Loire. De samenstelling van Cava is dan weer gebaseerd op Xa-rello, Macabeo en Parellada. Er mag Chardonnay ter aanvulling gebruikt worden.
De opvoeding van de Champagne tenslotte, moet voor minimaal 15 maanden gebeuren op hun afgestorven gistcellen. Vele champagneboeren verkiezen echter om de "mise sur lattes" voor een langere periode toe te passen (tot wel 10 jaar). Hierdoor haal je niet alleen extra aroma en structuur uit je wijn maar zullen de belletjes ook fijner en intenser zijn. Je krijgt een extra aan kwaliteit. De alternatieven - schuimwijnen moeten slechts voor 9 maanden rusten op hun lies.

Een gouden regel uiteraard blijft dat je kwaliteit proeft in je glas en niet op papier of etiketten. Daarom oordeel naar je eigen smaakpatroon, en beslis aan de hand daarvan.

 

---

Wijnfestivalitis

Wat zou de betekenis zijn van wijnfestivalitis? Is dit een ziekte die ontstaat door een aantasting door de wijnfestival-bacterie? Of is dit een uitgelezen kans voor de wijnliefhebber om weekend na weekend de diverse aangeboden degustaties af te schuimen.
Ik tracht me meestal, voor zover als mogelijk natuurlijk, uit de buurt te houden van deze Vlaamse kermis en circus toestanden overal ten velde in ons bemind Belgiëlandje.
Het loopt de laatste jaren toch wel stilaan de spuigaten uit rondom deze tijd van het jaar. Noem maar op, elk zichzelf respecterend warenhuis heeft de traditie zich eigen gemaakt een wijnfestival te organiseren. Daar bovenop wordt er ons nog meer verwennerij aangeboden door mega-beurzen als Megavino, Horeca-life of Le foire des Vignerons Independant (Rijsel).
Ja hoor ik beken, ik heb er me ook aan bezondigd en zal waarschijnlijk de verleiding zelfs nu niet altijd kunnen weerstaan. Maar de kater achteraf is eens zo groot...
Akkoord! Je kan er koopjes doen, akkoord! De warenhuizen bieden de grote (Bordeaux)wijnen tegen uiterst scherpe prijzen aan. Maar toch, je wordt bedolven onder de grote massa. Moet bijna bedelen om toch maar iets in je glas te krijgen en naarmate de tijd vordert komen de niet-spuwers op hun hoogtepunt.
Nochtans zijn er ook andere gelegenheden. Eveneens rond de eindejaarsperiode kan je ook bij de hard werkende lokale wijnhandel terecht. Hij biedt je een voldoende ruime keuze uit zijn gamma te proef aan. Indien je het een beetje uitkijkt kan je de drukte een vermijden en kan je gemoedelijk, met een babbeltje die verborgen parels vinden.
Misschien ben ik even de objectiviteit uit het oog verloren...maar mijn keuze is alleszins gemaakt.

Wil je het relaas van mijn collega bloggers lezen. Onderaan kan je hun link terugvinden.

---

Wijndomeinen te bezoeken tijdens de vakantie

Vakantieperiodes staan sinds mensenheugenis in het teken van wijn. Wanneer ik bezig ben met de voorbereidingen van onze zomervakantie, kijk ik steeds met zorg toe dat ik me kan bezondigen aan wijntoerisme. Het nieuwe thema dat we in het kader van de Vlaamse Wijnblogdagen als opdracht kregen leek me dus op het eerste zicht te passen als gegoten.

Persoonlijk houd ik enorm van het contact met de wijnboer, het bezoeken van zijn domein, zijn wijngaarden, kelder en uiteraard het proeven van zijn wijnen. De waarheid dwingt me echter te bekennen dat ik op een andere manier het bezoeken van deze domeinen, chateau's, Mas en casas beleef sinds ik op professioneel gebied met wijn bezig ben.
Het onbevangen, op goed geluk dikwijls, aankloppen bij de wijnboer bezat voor mij een gelukmakende charme. "Mijnheer, zou ik je wijntjes mogen proeven aub", en we waren vertrokken. Soms voor uren, soms voor enkele minuten. Met mijn notitieboekje als kostbaar bezit en steeds begeleidt door de een of andere wijngids. Uit beleefdheid en uit respect voor het werk van de wijnbouwer kocht ik dan steeds enige flesjes zodat ik die op het thuisfront in alle rust en kalmte kon herproeven. Ja, ik mis deze benadering wel eens en met menige nostalgie worden dan wel eens herinneringen opgehaald.

Deze benadering heeft echter al geruime tijd plaats gemaakt voor een meer doordachte zoektocht. Dikwijls themagebonden bezoeken in functie van een voordracht annex degustatie voor een wijnclub of voor één van de vele wijnproeverijen die ik dan organiseerde. Het grote werk hiervan vindt dan thuis plaats van achter mijn bureau en met behulp van mijn computer en uiteraard steeds een gepaste wijngids. Voor het gebruik van een wijngids vermijd ik steevast de Guide Hachette's en consorten. Te veel reeds heb ik verhalen mogen aanhoren over de werkelijke of halve waarheden over het verschijnen in dit soort gidsen. Neen, veel liever laat ik me bijstaan door een degelijke gids die een bepaalde streek belicht, of op de vele commentaren die je op het wereldwijdeweb kan vinden van gepassioneerde wijnliefhebbers.

De vakantie van dit jaar gaat voor het eerst richting Provence. Mijn trouwe bondgenoot in de zoektocht naar wijndomeinen die ik er ga bezoeken is: "Een reisgids voor wijn- en fijnproevers Provence door Hubrecht Duijker".  Ik selecteer er enkele en ga deze staven door opzoekingen op het internet of vraag commentaren op bij uitbaters van de vele chambre d'hôtes die de streek rijk is. Vervolgens maak ik een afspraak om een geleidt bezoek. En dan kan je enkel hopen dat je op die ene parel stoot die de start kan zijn voor een samenwerking met Wijnkennis.

Daarnaast heb ik een aantal richtlijnen die gevolgd worden:

• Ik ga niet voor grote, ronkende namen die iedereen reeds kent. Dit wil zeggen dat ik deze niet ga bezoeken in functie van mijn beroep om een samenwerking op te zetten. Uiteraard wil ik één van de 3 domeinen van Domaine Ott gaan bezoeken.
• Coöperatives worden uitgesloten. De charme van de wijnbouwer die met respect voor het terroir een wijn maakt heeft zoveel meer verhaal.
• Evenwicht in een wijn is een must. Wanneer ik merk dat dit niet het geval is verlies ik mijn interesse en maak ik een einde aan het bezoek.

 

 

Naast de luilekkere vakantie in de Provence, staat er ook nog een werkvakantie op het programma met als opdracht het zoeken van een geschikte witte Bourgogne uit de Maçonaise. Met de vele contacten die ik er heb uit het verleden lijkt me dit een aangename trip te worden.

Welke domeinen kan ik de lezers aanraden een bezoek te brengen? Dit is uiteraard een ander paar mouwen. Elk bezoek moet in zijn functie en in zijn tijd bekeken worden. Zo kon je reeds op een eerdere blog (onwaarschij